Znamiona barwnikowe – co warto wiedzieć i czy jest się czego obawiać?

 

Znamiona barwnikowe, nazywane potocznie pieprzykami, występują powszechnie i w większości są niegroźne. Z łagodnymi postaciami znamion można normalnie żyć, a estetyka jedyną kwestią braną pod uwagę przy decyzji o usunięciu pieprzyka. Niektóre jednak przybierają (lub mogą przybrać) postać złośliwą, stanowiącą zagrożenie dla życia. Kiedy tak się dzieje?

 

Etiologia znamion barwnikowych

Za powstawanie tego typu zmian odpowiedzialne są łagodnie namnażające się melanocyty, czyli komórki barwnikowe skóry. Zmiany można podzielić na kilka podstawowych kategorii: zwykłe, atypowe, wrodzone oraz nabyte.

 

Najpowszechniej występującymi znamionami są te wrodzone, które mamy już w chwili narodzin. Pojedyncze, przeważnie owalne o jednolitym kolorze i wielkości poniżej 1,5 cm nie stanowią zagrożenia, a ryzyko ich zezłośliwienia jest niewielkie. Znamiona średnie (1,5 cm – 20 cm) należy przebadać, natomiast znamiona olbrzymie powyżej 20 cm, powinny wzbudzić niepokój, gdyż ryzyko rozwoju nowotworu w obrębie takiej zmiany wynosi 5-40%, istnieje również ryzyko zajęcia ośrodkowego układu nerwowego.

 

Oprócz znamion wrodzonych, powszechne są również znamiona nabyte, wśród których można wyróżnić łagodne i atypowe. Oba pojawiają się w wieku dziecięcym i późniejszym. Zmiany łagodne charakteryzują się owalną, regularną strukturą oraz jednolitym kolorem. Te drugie wyróżniają się niesymetrycznym kształtem, niejednolitą barwą i wielkością ponad 6 mm. Nie oznacza to od razu nowotworu złośliwego, ale znamiona atypowe mają tendencję do zezłośliwienia, dlatego taką niepokojącą zmianę warto poddać badaniom diagnostycznym w gabinecie chirurgicznym Urobene.

 

Zagrożenia związane ze zmianami

Opowieści o tym, że rozdrapywanie pieprzyków powoduje raka można włożyć między bajki. Nie jest to zalecane, ale nie powoduje powstawania nowotworu. Natomiast każdą zmianę skórną należy obserwować i w razie zauważenia niepokojących objawów, zgłosić się do lekarza w celu diagnostyki. Atypowe zmiany skórne mogą z czasem przerodzić się w raka skóry, czyli chorobę polegającą na niekontrolowanym, patologicznym wzroście nieprawidłowych komórek. Przy czym nie każdy nowotwór skóry jest złośliwy, a najgroźniejszy z nich, czerniak skóry, stanowi zaledwie 1-3% wszystkich przypadków nowotworów skóry.

 

Typowe, łagodne znamiona występują u każdego i szacuje się, że dorosły człowiek ma ich na skórze co najmniej 20, a u 60-90% populacji występuje przynajmniej jedno znamię dysplastyczne (atypowe),  które jednak nie stanowi zagrożenia. Należy jednak zwracać szczególną uwagę, by takich zmian nie wystawiać na działanie promieni UV, gdyż pod ich wpływem zmiany te mogą nabrać cech nowotworowych.

 

Znamiona barwnikowe a czerniak skóry

Czerniak jest złośliwym nowotworem wywodzącym się ze zmian barwnikowych skóry. Mechanizm jego powstawania nie jest do końca wyjaśniony; wiadomo że do jego rozwoju przyczyniają się takie elementy jak: wystawienie skóry na długotrwałe działanie promieniowania UV, czynniki genetyczne i środowiskowe. Zaledwie 25-40% czerniaków wyrasta z posiadanego już znamienia melanocytowego. Osoby, które posiadają dużo tego typu zmian (ponad 50) są 5-krotnie bardziej predysponowane do rozwoju czerniaka skóry w porównaniu do osób, które mają tych zmian poniżej 10.

 

Diagnostyka – kiedy należy udać się do lekarza?

Jeśli zauważysz u siebie niepokojące zmiany np. powiększony pieprzyk o nieregularnych kształtach, ciemnej lub niejednorodnej barwie albo postrzępionych krawędziach, wtedy warto wybrać się do lekarza w celu diagnostyki. Podstawową metodą badania zmian jest dermoskopia in vivo – metoda oceny wzrokowej struktur naskórka i skóry właściwej. Przy zgłaszaniu się do diagnostyki ważne jest wybranie ośrodka specjalizującego się w dermatologii. Urobene gabinet chirurgczny w Warszawie, zajmuje się między innymi właśnie diagnostyką i leczeniem barwnikowych zmian skórnych.

 

Na podstawie wywiadu lekarskiego oraz dermoskopii lekarz może zalecić dogłębniejszą diagnostykę w celu stwierdzenia czy zmiana jest złośliwa, oraz podejmuje decyzję o sposobie leczenia.

 

Sposoby leczenia znamion barwnikowych

Podstawą do skutecznego leczenia znamion jest ich wczesna diagnostyka i rozpoznanie czy są to zmiany nowotworowe, czy też nie. W celach profilaktycznych wykonuje się chirurgiczne wycięcie znamion atypowych oraz tych, które znajdują się w miejscach trudnych do obserwacji np. na skórze głowy. Usunięte powinny zostać również znamiona olbrzymie, ponieważ mają największą tendencję do rozwinięcia się w nowotwór złośliwy.

 

Chirurgiczne wycięcie znamienia to jedna z metod leczenia, innymi są: krioterapia znamion i laserowe usuwanie znamion, a w przypadku stwierdzenia czerniaka konieczne jest wdrożenie leczenia onkologicznego.

 

W gabinecie chirurgicznym Urobene wykonujemy badania diagnostyczne zmian skórnych i podejmujemy wszystkie działania niezbędne do usunięcia patologicznych zmian. Przeprowadzamy również zabiegi estetycznego wycięcia pieprzyków. Zapraszamy na wizytę.

 

 

Print Friendly